Trong thực tế cuộc sống, không ít gia đình rơi vào cảnh xáo trộn khi con cái gặp khó khăn tài chính hoặc vội vã kéo về yêu cầu bố mẹ phải bán nhà, cắt đất để "chia di sản" trước. Họ thường đưa ra lý do: "Sau này đằng nào tài sản này cũng là của chúng con". Tuy nhiên, dưới góc độ pháp lý, hành vi đòi chia tài sản khi đấng sinh thành vẫn còn sống là hoàn toàn trái luật.

1. Cơ sở pháp lý: Quyền sở hữu tuyệt đối của cha mẹ

Theo quy định tại Bộ luật Dân sự 2015, di sản thừa kế chỉ phát sinh kể từ thời điểm người có tài sản qua đời (thời điểm mở thừa kế). Khi cha mẹ còn sống và minh mẫn, toàn bộ nhà đất, tiền tiết kiệm hay bất động sản vẫn thuộc quyền sở hữu, sử dụng và định đoạt hợp pháp, duy nhất của cha mẹ.

• Con cái không có bất kỳ quyền hạn hay căn cứ pháp lý nào để bắt buộc cha mẹ phải phân chia tài sản, sang tên Sổ đỏ hay bán đất chia tiền.

• Việc cho, tặng hay lập di chúc để lại tài sản cho ai, vào thời điểm nào hoàn toàn phụ thuộc vào ý chí tự nguyện của cha mẹ.

2. Các hành vi ép buộc chia tài sản có bị xử lý?

Nếu con cái sử dụng các hành vi đe dọa, xúc phạm danh dự, ngược đãi hoặc ép buộc cha mẹ phải giao tài sản, sang tên nhà đất trái với ý muốn thì đây là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng. Tùy theo mức độ, người con có thể bị xử phạt hành chính về hành vi bạo lực gia đình hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự.

3. Giải pháp định giá tài sản khi cha mẹ tự nguyện tặng cho hoặc lập di chúc

Trong trường hợp cha mẹ tự nguyện muốn tặng cho một phần tài sản cho các con để làm vốn làm ăn, hoặc muốn phân chia di sản trước trong di chúc để tránh tranh chấp sau này, việc xác định chính xác giá trị tài sản là bước vô cùng quan trọng.

Để việc tặng cho hay lập di chúc diễn ra công bằng, minh bạch, gia đình nên chủ động tìm đến một Công ty Thẩm định giá độc lập.

Chứng thư Thẩm định giá có đầy đủ tính pháp lý sẽ giúp xác định đúng giá trị thực tế của từng lô đất, căn nhà theo giá thị trường tại thời điểm hiện tại. Đây là căn cứ khách quan nhất giúp cha mẹ cân đối việc phân chia tài sản cho các con một cách đồng đều, vô tư, triệt tiêu mọi nguy cơ khiếu kiện, mâu thuẫn giữa các anh chị em trong tương lai.