Trong thực tế, rất nhiều trường hợp sổ đỏ (Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất) đứng tên chung của cả bố và mẹ. Khi một trong hai người chẳng may qua đời, người còn lại thường thắc mắc: “Liệu tôi có đương nhiên được toàn quyền sở hữu và quyết định toàn bộ mảnh đất đó không?” hay “Tài sản này có bị chia cho các con hay người khác không?”.

Câu trả lời theo quy định của pháp luật hiện hành là: KHÔNG, người còn lại không đương nhiên được chia hết hay toàn quyền sở hữu toàn bộ tài sản đó.

1. Xác định phần di sản thừa kế khi sổ đỏ đứng tên chung

Theo Luật Hôn nhân và Gia đình, tài sản được hình thành trong thời kỳ hôn nhân và đứng tên cả hai vợ chồng là tài sản chung hợp nhất.

• Về mặt pháp lý, quyền sở hữu đối với mảnh đất này được chia đôi: Bố sở hữu 50% và Mẹ sở hữu 50%.

• Khi một người mất đi (ví dụ là bố), thì chỉ có 50% giá trị tài sản của bố được coi là di sản thừa kế và đem đi phân chia.

• 50% tài sản còn lại vẫn thuộc quyền sở hữu hợp pháp của người còn sống (mẹ) và không ai có quyền xâm phạm hay đem đi chia.

2. Phần tài sản của người mất sẽ được chia cho ai?

Mảnh đất (50% phần của người mất) sẽ được phân chia dựa trên 2 trường hợp sau:

• Trường hợp 1: Có di chúc hợp pháp Nếu trước khi mất, người đó có để lại di chúc hợp pháp truất quyền hoặc định đoạt phần tài sản của mình cho một mình người vợ/chồng còn sống, thì người còn sống mới có cơ hội nhận phần này (ngoại trừ trường hợp có người thừa kế không phụ thuộc vào di chúc như con chưa thành niên, cha mẹ...).

• Trường hợp 2: Không có di chúc (Chia theo pháp luật) Nếu không có di chúc, 50% di sản này sẽ được chia đều cho những người thuộc Hàng thừa kế thứ nhất theo Bộ luật Dân sự, bao gồm: Vợ/chồng còn sống, cha đẻ, mẹ đẻ, cha nuôi, mẹ nuôi, con đẻ, con nuôi của người chết.

Ví dụ thực tế: Bố mẹ có 2 người con. Bố mất không để lại di chúc. Lúc này, 50% mảnh đất của bố sẽ được chia đều làm 4 phần cho: Mẹ và 2 người con (giả sử ông bà nội đã mất). Như vậy, mẹ sẽ có 50% tài sản gốc của mình + 1 phần thừa kế từ bố, chứ không được hưởng trọn vẹn 100% mảnh đất.

3. Làm sao để người còn sống được đứng tên 100% Sổ đỏ?

Nếu muốn người vợ/chồng còn sống được toàn quyền đứng tên và định đoạt mảnh đất (ví dụ để thuận tiện bán hoặc thế chấp), các đồng thừa kế khác (các con, ông bà nếu còn sống) phải thực hiện thủ tục Từ chối nhận di sản thừa kế hoặc làm Văn bản thỏa thuận phân chia di sản thừa kế, trong đó tặng cho lại phần di sản của mình cho người mẹ/bố còn sống tại Văn phòng công chứng.

Hiểu rõ điều này sẽ giúp các gia đình tránh được những tranh chấp không đáng có và thực hiện các thủ tục sang tên, thừa kế đúng pháp luật.

Bạn hoặc người thân đang gặp vướng mắc về thủ tục khai nhận di sản thừa kế hay sang tên Sổ đỏ? Hãy để lại bình luận hoặc nhắn tin ngay cho Fanpage để được tư vấn chi tiết và bảo vệ quyền lợi của mình nhé!